Περίμενες όλο τον χρόνο τις διακοπές, άφησες πίσω emails, ειδοποιήσεις και deadlines και για λίγες ημέρες το μόνο που σε απασχολούσε ήταν πού θα πας για μπάνιο και πού θα φας το βράδυ. Και μετά ήρθε η πρώτη Δευτέρα στο γραφείο. Το inbox μοιάζει ατελείωτο, οι αποφάσεις κουράζουν και ακόμη και μια απλή δουλειά χρειάζεται περισσότερη προσπάθεια από ό,τι συνήθως.
Αν αυτή η εικόνα σου είναι γνώριμη, πιθανότατα δεν έχεις «ξεχάσει» πώς να δουλεύεις. Αυτό που μπορεί να βιώνεις είναι το λεγόμενο "vacation hangover", δηλαδή η περίοδος ψυχολογικής προσαρμογής που ακολουθεί την επιστροφή από τις διακοπές.
Τι συμβαίνει στον εγκέφαλο μετά τις διακοπές
Σύμφωνα με τον ειδικό στα θέματα καριέρας και ιδρυτή του My Duvet Flip, Jackson Parsons, το συγκεκριμένο φαινόμενο δεν σημαίνει ότι οι διακοπές απέτυχαν να μας ξεκουράσουν. Αντίθετα, μπορεί να αποτελούν ένδειξη ότι πράγματι αποφορτιστήκαμε.
Για ημέρες ο εγκέφαλος λειτουργεί με διαφορετικούς ρυθμούς: δέχεται λιγότερες πληροφορίες, παίρνει λιγότερες αποφάσεις και δεν βρίσκεται συνεχώς αντιμέτωπος με προθεσμίες και απαιτήσεις. Η επιστροφή σε ένα γεμάτο ημερολόγιο, δεκάδες emails και πολλές παράλληλες υποχρεώσεις απαιτεί επομένως μια νέα προσαρμογή.
Πέντε σημάδια ότι δεν έχεις επανέλθει ακόμη
Το πρώτο σημάδι είναι ότι οι συνηθισμένες εργασίες μοιάζουν ξαφνικά πιο δύσκολες. Πράγματα που πριν τις διακοπές γίνονταν σχεδόν αυτόματα χρειάζονται πλέον μεγαλύτερη συγκέντρωση. Παράλληλα, οι μικρές αποφάσεις μπορεί να γίνουν δυσανάλογα κουραστικές. Μετά από ημέρες χωρίς ιδιαίτερες επαγγελματικές επιλογές, δεκάδες emails, συναντήσεις και προτεραιότητες μπορούν να προκαλέσουν γρήγορα αυτό που αποκαλείται «κόπωση αποφάσεων».
Ένα τρίτο σημάδι είναι ότι ο ίδιος φόρτος εργασίας φαίνεται πολύ πιο βαρύς. Δεν έχει απαραίτητα αυξηθεί η δουλειά· έχει αλλάξει η αντίθεση ανάμεσα στην απόλυτη χαλάρωση των διακοπών και την ένταση της καθημερινότητας. Συχνό είναι επίσης το αίσθημα ότι έχεις μείνει πίσω πριν ακόμη ξεκινήσεις. Ένα γεμάτο inbox και ένα πρόγραμμα με συνεχόμενες συσκέψεις μπορούν να δημιουργήσουν άγχος πριν ολοκληρωθεί έστω και μία εργασία.
Τέλος, υπάρχει η παγίδα της απαίτησης να «ρεφάρεις» αμέσως τον χαμένο χρόνο. Η προσπάθεια να καλυφθούν όλες οι εκκρεμότητες μέσα στην πρώτη ημέρα μπορεί να αυξήσει ακόμη περισσότερο την πίεση.
Οκτώ τρόποι για πιο ομαλή επιστροφή
Η επιστροφή στη δουλειά δεν χρειάζεται να γίνει με το «καλημέρα» σε λειτουργία πανικού. Το πρώτο βήμα είναι να ξεκινήσεις από τις πραγματικές προτεραιότητες και όχι από το inbox. Διάλεξε δύο ή τρία πράγματα που πρέπει οπωσδήποτε να γίνουν και μην αφήσεις τα εισερχόμενα μηνύματα να καθορίσουν ολόκληρη την ημέρα σου.
Εξίσου σημαντικό είναι να προστατεύσεις την πρώτη ώρα της επιστροφής. Αντί για συνεχόμενες συσκέψεις, άφησε λίγο χρόνο για να δεις τι συνέβη όσο έλειπες, να οργανώσεις τις εκκρεμότητες και να αποφασίσεις τι χρειάζεται πραγματικά άμεση αντιμετώπιση.
Μην περιμένεις επίσης να είσαι απόλυτα παραγωγικός από την πρώτη ημέρα. Η πρώτη ημέρα μπορεί να είναι ημέρα προσαρμογής και όχι ρεκόρ παραγωγικότητας. Η αποδοχή αυτού του γεγονότος περιορίζει και το επιπλέον άγχος που προκαλεί η σκέψη ότι «δεν αποδίδω όπως πριν».
Ένας ακόμη τρόπος είναι να κρατήσεις μία συνήθεια των διακοπών. Ένας πρωινός περίπατος, ένα γεύμα σε εξωτερικό χώρο, ένα βράδυ χωρίς κινητό ή λίγος χρόνος μακριά από τις οθόνες μπορούν να διατηρήσουν μέρος της αίσθησης χαλάρωσης.
Μην συγκρίνεις τη Δευτέρα με τις διακοπές
Το γεγονός ότι σου λείπουν οι διακοπές δεν σημαίνει ότι μισείς τη δουλειά σου. Ο εγκέφαλος απλώς συγκρίνει δύο εντελώς διαφορετικά περιβάλλοντα: από τη μία την ξεκούραση, την ελευθερία και τον λιγότερο προγραμματισμό και από την άλλη τις υποχρεώσεις, τις ευθύνες και τα deadlines.
Μπορεί επίσης να βοηθήσει το να βάλεις κάτι ευχάριστο στο ημερολόγιο. Ένα δείπνο με φίλους, μια εκδρομή το Σαββατοκύριακο, μια συναυλία ή ακόμη και μια νέα ημέρα άδειας δίνουν στον εγκέφαλο κάτι θετικό να περιμένει. Η επόμενη ευχάριστη στιγμή δεν χρειάζεται να απέχει έξι μήνες.
Παράλληλα, καλό είναι τις πρώτες ημέρες να μην αναλαμβάνεις άσκοπες νέες υποχρεώσεις. Η επιστροφή από την άδεια είναι ήδη αρκετά απαιτητική, οπότε ένα επιπλέον project μπορεί να επιβαρύνει ακόμη περισσότερο την κατάσταση.
Πότε το "vacation hangover" παύει να είναι φυσιολογικό
Η αίσθηση κόπωσης, διάσπασης ή απροθυμίας για λίγες ημέρες μετά τις διακοπές δεν είναι απαραίτητα ανησυχητική. Διαφορετική είναι η περίπτωση όταν η εξάντληση, η πίεση ή η αποστασιοποίηση επιμένουν για αρκετές εβδομάδες.
Τότε μπορεί να μην πρόκειται απλώς για δυσκολία επανένταξης, αλλά για ένα ευρύτερο πρόβλημα που αφορά τον φόρτο εργασίας, τα όρια ανάμεσα στην επαγγελματική και προσωπική ζωή ή τις ίδιες τις συνθήκες στον χώρο εργασίας.
Η επιστροφή δεν χρειάζεται να είναι απότομη
Οι διακοπές απομακρύνουν προσωρινά από τη ζωή μας δεκάδες πράγματα που κρατούν τον εγκέφαλο σε συνεχή εγρήγορση: ειδοποιήσεις, meetings, deadlines, προσδοκίες και αμέτρητες μικρές αποφάσεις.
Όταν όλα αυτά επιστρέφουν ξαφνικά, είναι λογικό να χρειάζεται λίγος χρόνος για να επανέλθει και η συγκέντρωση. Έτσι, αν την πρώτη Δευτέρα μετά τις διακοπές νιώθεις ότι κινείσαι πιο αργά από το συνηθισμένο, δεν σημαίνει ότι έχασες τον ρυθμό σου. Ίσως απλώς χρειάζεσαι λίγο χρόνο για να περάσεις από τη λειτουργία «διακοπές» στη λειτουργία «δουλειά».
Πηγή: Forbes
