Η αγορά της μη αλκοολούχας μπίρας γνωρίζει εντυπωσιακή ανάπτυξη, όμως πίσω από τις ενδείξεις «0%», «χωρίς αλκοόλ» και "non-alcoholic" κρύβεται μια σημαντική λεπτομέρεια, καθώς ορισμένα από αυτά τα προϊόντα εξακολουθούν να περιέχουν μικρές ποσότητες αλκοόλ.
Η διαφορά μπορεί να μοιάζει αμελητέα, όμως για ορισμένους καταναλωτές έχει ιδιαίτερη σημασία. Εγκυμονούσες, άνθρωποι που έχουν αντιμετωπίσει προβλήματα εξάρτησης από το αλκοόλ, καθώς και ασθενείς με ηπατικές παθήσεις είναι μεταξύ εκείνων που θέλουν να γνωρίζουν με απόλυτη ακρίβεια τι περιέχει το ποτήρι τους.
Η σύγχυση γύρω από τις ετικέτες έχει ήδη οδηγήσει σε δικαστικές διαμάχες στις ΗΠΑ, ενώ ο κλάδος επιχειρεί να βάλει τάξη στην ορολογία. «Όταν θεωρείς ότι δεν υπάρχει ούτε ίχνος αλκοόλ και στη συνέχεια μαθαίνεις ότι υπάρχει, έστω και σε απειροελάχιστη ποσότητα, μπορεί να αιφνιδιαστείς», εξηγεί ο Μάρκος Σαλαζάρ, επικεφαλής της Adult Non-Alcoholic Beverage Association.
Τι σημαίνει τελικά «μη αλκοολούχα»;
Η παραγωγή αυτών των ποτών δεν ακολουθεί μία ενιαία μέθοδο. Ορισμένες εταιρείες αποφεύγουν εξαρχής τη ζύμωση, η οποία είναι η διαδικασία που δημιουργεί φυσικά αλκοόλ. Άλλες ξεκινούν από μια κανονική μπίρα και στη συνέχεια αφαιρούν το αλκοόλ ή το μειώνουν μέσω αραίωσης.
Υπάρχουν επίσης τεχνικές όπως η απόσταξη υπό κενό και ειδικές μέθοδοι φιλτραρίσματος. Ωστόσο, όσο περισσότερο επιχειρεί μια εταιρεία να πλησιάσει το απόλυτο 0,0%, τόσο αυξάνεται το κόστος παραγωγής και, σύμφωνα με στελέχη της αγοράς, υπάρχει κίνδυνος να επηρεαστεί και η γεύση. Ο Μπιλ Σούφελτ, συνιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Athletic Brewing, σημειώνει ότι η επίτευξη του 0,0% απαιτεί σημαντικά περισσότερη επεξεργασία. Γι' αυτό και μεγάλο μέρος της αγοράς επιλέγει να διαθέτει προϊόντα με περιεκτικότητα κάτω από 0,5% αλκοόλ κατ' όγκο (ABV), τα οποία χαρακτηρίζονται «μη αλκοολούχα».
Η λεπτομέρεια που κρύβεται στην ετικέτα
Οι αμερικανικοί κανονισμοί κάνουν μια σαφή διάκριση: τα ποτά που χαρακτηρίζονται "alcohol-free" πρέπει να μην περιέχουν καθόλου αλκοόλ, ενώ όσα περιέχουν λιγότερο από 0,5% ABV μπορούν να χαρακτηρίζονται "nonalcoholic".
Το πρόβλημα προκύπτει όταν οι εμπορικοί όροι χρησιμοποιούνται με μεγαλύτερη ελευθερία. Εκφράσεις όπως "0% alcohol" ή "zero-proof" μπορεί να δημιουργούν στον καταναλωτή την εντύπωση ότι το προϊόν δεν περιέχει απολύτως τίποτα, ενώ οι λεπτομέρειες βρίσκονται στα ψιλά γράμματα.
Η Adult Non-Alcoholic Beverage Association, η οποία εκπροσωπεί μεταξύ άλλων εταιρείες όπως η Athletic, η Diageo North America και η Ritual Zero Proof, προτρέπει πλέον τις επιχειρήσεις να αποφεύγουν τους ισχυρισμούς περί «μηδενικού» ή «χωρίς αλκοόλ» όταν το προϊόν περιέχει ίχνη. Η σύσταση είναι απλή, να χρησιμοποιείται ο όρος "nonalcoholic", ώστε να περιορίζεται η πιθανότητα παραπλάνησης.
Η υπόθεση Heineken 0.0
Η διαμάχη έχει ήδη φτάσει στις δικαστικές αίθουσες. Το 2021 κατατέθηκε στις ΗΠΑ ομοσπονδιακή αγωγή εναντίον της Heineken USA, με τον ισχυρισμό ότι η εταιρεία παραπλανούσε τους καταναλωτές παρουσιάζοντας τη Heineken 0.0 ως προϊόν χωρίς αλκοόλ, ενώ η περιεκτικότητά της ήταν μικρότερη από 0,03% ABV. Η υπόθεση διευθετήθηκε το 2022. Η εταιρεία εξακολουθεί να διαθέτει το προϊόν και έχει υποστηρίξει ότι η σύνθεσή του είχε εξεταστεί από την αρμόδια αμερικανική φορολογική και ρυθμιστική αρχή για το αλκοόλ και είχε χαρακτηριστεί alcohol-free.
Πόσο μεγάλη είναι πλέον η αγορά;
Η άνοδος των μη αλκοολούχων ποτών δεν περιορίζεται στη μπίρα. Σύμφωνα με στοιχεία της NielsenIQ, οι πωλήσεις σε δολάρια για μη αλκοολούχα μπίρα, κρασί και αποστάγματα στις ΗΠΑ αυξήθηκαν περισσότερο από 14% στο δωδεκάμηνο που ολοκληρώθηκε στις 18 Ιουλίου, σε σύγκριση με το προηγούμενο αντίστοιχο διάστημα.
Μόνο οι πωλήσεις μη αλκοολούχας μπίρας έφτασαν σχεδόν τα 235 εκατ. δολάρια στο τρίμηνο που ολοκληρώθηκε στις 27 Ιουνίου. Η ανάπτυξη έρχεται την ώρα που η παραδοσιακή αγορά αλκοολούχων ποτών εμφανίζει στασιμότητα, ενισχύοντας την πίεση στις εταιρείες να επενδύσουν σε προϊόντα που απευθύνονται σε όσους θέλουν να περιορίσουν την κατανάλωση αλκοόλ.
Για κάποιους, όμως, το «σχεδόν μηδέν» δεν αρκεί
Η συζήτηση έχει ιδιαίτερη βαρύτητα σε ομάδες καταναλωτών για τις οποίες ακόμη και ίχνη αλκοόλ αποτελούν ζήτημα. Σε διαδικτυακές κοινότητες εγκύων και γυναικών που προσπαθούν να αποκτήσουν παιδί, το ερώτημα αν είναι ασφαλής η κατανάλωση μη αλκοολούχας μπίρας προκαλεί διαφορετικές απαντήσεις. Ορισμένες γυναίκες αναφέρουν ότι οι γιατροί τους έχουν συστήσει πλήρη αποχή, ενώ άλλες λένε ότι καταναλώνουν τέτοια προϊόντα κατόπιν ιατρικής συμβουλής.
Ανάλογη συζήτηση υπάρχει και μεταξύ ανθρώπων που έχουν υποβληθεί σε μεταμόσχευση ήπατος. Ο Τιμ Σαβόι, ο οποίος υποβλήθηκε το 2022 σε μεταμόσχευση ήπατος εξαιτίας κίρρωσης που σχετιζόταν με το αλκοόλ, άρχισε περίπου έναν χρόνο αργότερα να καταναλώνει μη αλκοολούχα ποτά. Σήμερα πίνει κυρίως εναλλακτικές μπίρες, μία ή δύο σχεδόν καθημερινά.
Οι γιατροί του έχουν επισημάνει τόσο την παρουσία πιθανών ιχνών αλκοόλ όσο και τη σημασία της ποσότητας. Ο ίδιος θεωρεί ότι πρόκειται για σαφώς καλύτερη επιλογή σε σχέση με την κανονική μπίρα και παρακολουθεί την κατάσταση της υγείας του μέσω τακτικών εξετάσεων. Όπως λέει, εάν οι εξετάσεις του ήπατος πάψουν να είναι φυσιολογικές, θα επανεξετάσει πλήρως τη στάση του.
Τι γνωρίζει η επιστήμη;
Παρά την ταχύτατη ανάπτυξη της κατηγορίας, τα επιστημονικά δεδομένα για τις επιπτώσεις των μη αλκοολούχων ποτών παραμένουν περιορισμένα. Υπάρχουν ενδείξεις ότι τα προϊόντα αυτά μπορούν να βοηθήσουν ορισμένους ανθρώπους να μειώσουν συνολικά την κατανάλωση αλκοόλ. Ωστόσο, η Μόλι Μπόρινγκ, εκπαιδευόμενη ερευνήτρια στην Ιατρική Σχολή του Stanford, επισημαίνει ότι γνωρίζει μόλις μία τυχαιοποιημένη ελεγχόμενη μελέτη πάνω στο συγκεκριμένο ζήτημα. Η μελέτη, η οποία χρηματοδοτήθηκε από τη βιομηχανία αλκοόλ, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι τα μη αλκοολούχα υποκατάστατα μπορούν να μειώσουν την κατανάλωση σε άτομα που πίνουν υπερβολικά.
Για ορισμένες κατηγορίες ανθρώπων, ωστόσο, η προσοχή είναι μεγαλύτερη. Το Αμερικανικό Κολέγιο Μαιευτήρων και Γυναικολόγων προειδοποιεί ότι δεν υπάρχει ασφαλής ποσότητα αλκοόλ κατά την εγκυμοσύνη. Αντίστοιχα, η Αμερικανική Ένωση για τη Μελέτη των Ηπατικών Παθήσεων συνιστά σε ανθρώπους με ηπατική νόσο να αποφεύγουν ακόμη και τα μη αλκοολούχα ποτά.
Το «0,0%» γίνεται το νέο πεδίο μάχης
Ορισμένες εταιρείες έχουν ήδη επενδύσει στην επίτευξη πραγματικού μηδενικού αλκοόλ. Προϊόντα όπως τα Budweiser Zero και Michelob Ultra Zero προβάλλονται ως επιλογές από τις οποίες έχει αφαιρεθεί πλήρως το αλκοόλ.
Η CleanCo, που δραστηριοποιείται στα μη αλκοολούχα κοκτέιλ και αποστάγματα, υποστηρίζει ότι μείωσε την περιεκτικότητα των προϊόντων της από 0,4% σε 0,0% μετά από έρευνα αγοράς που έδειξε ότι οι καταναλωτές μπερδεύονταν όταν υπήρχαν έστω και ίχνη αλκοόλ. Η τάση δείχνει ότι η αγορά θα συνεχίσει να μεγαλώνει. Το ερώτημα, όμως, είναι αν η λέξη «zero» θα συνεχίσει να σημαίνει διαφορετικά πράγματα για διαφορετικούς ανθρώπους.
Για τον μέσο καταναλωτή, μερικά εκατοστά του ποσοστού μπορεί να μην έχουν καμία πρακτική σημασία. Για κάποιον που πρέπει ή επιλέγει να απέχει απολύτως από το αλκοόλ, όμως, η διαφορά ανάμεσα στο «σχεδόν μηδέν» και το «απόλυτο μηδέν» είναι τεράστια. Και όσο η αγορά των μη αλκοολούχων ποτών μεγαλώνει, τόσο αυξάνεται και η ανάγκη για ετικέτες που να λένε ακριβώς τι υπάρχει και τι δεν υπάρχει μέσα στο μπουκάλι.
Πηγή: The Wall Street Journal
