Ένα από τα σημαντικότερα αντικείμενα στην ιστορία του παγκόσμιου ποδοσφαίρου άλλαξε ξανά ιδιοκτήτη, καθώς η μπάλα με την οποία ο Ντιέγκο Μαραντόνα πέτυχε το θρυλικό γκολ με το «Χέρι του Θεού» πουλήθηκε σε δημοπρασία στις ΗΠΑ για 3,355 εκατομμύρια δολάρια.
Πρόκειται για την Adidas Azteca που χρησιμοποιήθηκε στον ιστορικό προημιτελικό της Αργεντινής με την Αγγλία στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 1986, στον οποίο ο Μαραντόνα πέτυχε τόσο το αμφιλεγόμενο «Χέρι του Θεού» όσο και, λίγα λεπτά αργότερα, το περίφημο «γκολ του αιώνα».
Στα 3,35 εκατ. δολάρια η ιστορική μπάλα
Η μπάλα πωλήθηκε το Σάββατο σε δημοπρασία της Heritage Auctions στις ΗΠΑ, με την τελική τιμή να διαμορφώνεται στα 3.355.000 δολάρια. Παρά το ιδιαίτερα υψηλό ποσό, η τιμή ήταν σημαντικά χαμηλότερη από τις εκτιμήσεις που είχαν προηγηθεί της δημοπρασίας. Ο αμερικανικός οίκος θεωρούσε ότι το ιστορικό αντικείμενο θα μπορούσε να φτάσει ακόμη και τα 10 εκατομμύρια δολάρια. Ο Mike Provenzale, ειδικός της Heritage Auctions, είχε χαρακτηρίσει πριν από τη διαδικασία την μπάλα ένα πραγματικά μοναδικό αντικείμενο και ένα από τα σημαντικότερα –αν όχι το σημαντικότερο– ποδοσφαιρικά κειμήλια που υπάρχουν. Η Heritage είχε μάλιστα επισημάνει ότι πρόκειται πιθανότατα για την πιο διάσημη μπάλα στην ιστορία του δημοφιλέστερου αθλήματος στον κόσμο.
Το «Χέρι του Θεού» που έγραψε ιστορία
Η συγκεκριμένη μπάλα βρέθηκε στο επίκεντρο ενός από τα διασημότερα και πιο αμφιλεγόμενα στιγμιότυπα στην ιστορία του Παγκοσμίου Κυπέλλου. Στις 22 Ιουνίου 1986, η Αργεντινή αντιμετώπισε την Αγγλία στα προημιτελικά του Μουντιάλ στο Μεξικό.
Ο Ντιέγκο Μαραντόνα άνοιξε το σκορ στέλνοντας την μπάλα πάνω από τον Άγγλο τερματοφύλακα Πίτερ Σίλτον, χρησιμοποιώντας το χέρι του. Το γκολ μέτρησε, καθώς ο διαιτητής και οι βοηθοί του δεν αντιλήφθηκαν την παράβαση. Μετά το τέλος του αγώνα, όταν κλήθηκε να σχολιάσει τη φάση, ο Αργεντινός θρύλος απέδωσε το γκολ «λίγο» στο κεφάλι του και «λίγο» στο περίφημο «Χέρι του Θεού», μία φράση που έμελλε να περάσει στην ιστορία του ποδοσφαίρου. Η Αργεντινή επικράτησε τελικά με 2-1 και πήρε την πρόκριση για τα ημιτελικά.
Λίγα λεπτά μετά ήρθε το «γκολ του αιώνα»
Στον ίδιο αγώνα και μόλις λίγα λεπτά μετά το «Χέρι του Θεού», ο Μαραντόνα δημιούργησε ένα από τα εντυπωσιακότερα γκολ που έχουν σημειωθεί ποτέ. Ο Αργεντινός πήρε την μπάλα και πέρασε με διαδοχικές ντρίμπλες πέντε ποδοσφαιριστές της Αγγλίας, προτού νικήσει και τον Πίτερ Σίλτον και στείλει την μπάλα στα δίχτυα. Η ενέργεια έμεινε γνωστή ως το «γκολ του αιώνα», με αποτέλεσμα η ίδια Adidas Azteca να συνδέεται με δύο από τις πιο αναγνωρίσιμες στιγμές στην ιστορία των Παγκοσμίων Κυπέλλων.
Την κράτησε για περισσότερα από 30 χρόνια ο διαιτητής
Μετά τη λήξη του αγώνα, την μπάλα πήρε στην κατοχή του ο Τυνήσιος διαιτητής της αναμέτρησης, Αλί Μπιν Νάσερ. Ο Μπιν Νάσερ την κράτησε για περισσότερες από τρεις δεκαετίες, μετατρέποντάς την σε ένα από τα πιο περιζήτητα ποδοσφαιρικά συλλεκτικά αντικείμενα.
Το 2023 υπέγραψε επιστολή με την οποία επιβεβαίωσε ότι επρόκειτο για τη μοναδική μπάλα που είχε χρησιμοποιηθεί στον συγκεκριμένο αγώνα, ενώ η ταυτότητα και η προέλευσή της υποστηρίχθηκαν και από ανεξάρτητη διαδικασία πιστοποίησης. Η Heritage Auctions παρουσίασε επίσης την μπάλα ως photo-matched, έχοντας αντιστοιχίσει τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της με φωτογραφικό υλικό από την ιστορική αναμέτρηση.
Είχε πουληθεί ξανά το 2022
Η τελευταία δημοπρασία δεν ήταν η πρώτη φορά που η ιστορική μπάλα άλλαζε ιδιοκτήτη. Το 2022 ο Αλί Μπιν Νάσερ αποφάσισε να την αποχωριστεί, βγάζοντάς την σε δημοπρασία στο Λονδίνο. Τότε πωλήθηκε έναντι περίπου 2,37 εκατομμυρίων δολαρίων.
Ο άνθρωπος που την απέκτησε επιχείρησε να την πουλήσει εκ νέου σε δημοπρασία το 2023. Εκείνη η προσπάθεια, ωστόσο, δεν ολοκληρώθηκε με πώληση, καθώς οι προσφορές που κατατέθηκαν δεν έφτασαν την ελάχιστη τιμή που είχε οριστεί. Τελικά η μπάλα επέστρεψε στο «σφυρί» το 2026 και αυτή τη φορά βρήκε αγοραστή για 3,355 εκατ. δολάρια.
Εκατομμύρια και για τη φανέλα του Μαραντόνα
Η μπάλα δεν είναι το μοναδικό αντικείμενο από τον ιστορικό προημιτελικό Αργεντινής – Αγγλίας που έχει πωληθεί για εκατομμύρια δολάρια. Η φανέλα που φορούσε ο Ντιέγκο Μαραντόνα στον ίδιο αγώνα, όταν σημείωσε το «Χέρι του Θεού» και το «γκολ του αιώνα», δημοπρατήθηκε από τον Sotheby's το 2022 και άλλαξε χέρια για περίπου 9,3 εκατομμύρια δολάρια.
Το ποσό είχε αποτελέσει τότε παγκόσμιο ρεκόρ για αντικείμενο που είχε χρησιμοποιηθεί σε αθλητικό αγώνα. Σαράντα χρόνια μετά το Μουντιάλ του Μεξικού, ο αγώνας της 22ας Ιουνίου 1986 εξακολουθεί έτσι να αφήνει το αποτύπωμά του όχι μόνο στην ιστορία του ποδοσφαίρου, αλλά και στην αγορά των αθλητικών συλλεκτικών αντικειμένων.