
(ΤΑΤΙΑΝΑ ΜΠΟΛΑΡΗ / EUROKINISSI)
Όταν είσαι νέος στη δημοσιογραφία, υπάρχει σχεδόν πάντα κάποιος που θα σε ρωτήσει ποιο είναι το πρότυπό σου. Σαν να προσπαθεί να καταλάβει από την απάντηση τι δημοσιογράφος θέλεις να γίνεις. Στα φοιτητικά μου χρόνια, λοιπόν, οι περισσότερες κοπέλες, ειδικά όσες ονειρεύονταν την τηλεόραση, είχαν ως σημείο αναφοράς την Έλλη Στάη. Ήταν προφανώς η πιο αναγνωρίσιμη anchorwoman στην ιδιωτική τηλεόραση.
Η δική μου απάντηση ήταν διαφορετική.
Την πρώτη φορά που άκουσα το όνομα Κριστιάν Αμανπούρ δεν ήταν ομολογουμένως στο CNN. Ήταν από έναν καθηγητή μου στη σχολή, ο οποίος μας είχε προτρέψει να παρακολουθήσουμε τη δουλειά της. Δεν καταλάβαινα τότε πλήρως γιατί τη θεωρούσε σημαντική. Ξέρω όμως ότι από εκείνη τη στιγμή, το όνομά της άρχισε να εμφανίζεται ξανά και ξανά μπροστά μου.
Υπάρχουν κάποιοι άνθρωποι τους οποίους θαυμάζεις από μακριά για τόσα πολλά χρόνια, που κάποια στιγμή δεν θυμάσαι πώς ακριβώς ξεκίνησε αυτό και χωρίς να το καταλάβεις, γίνονται μέρος του τρόπου με τον οποίο αντιλαμβάνεσαι ένα επάγγελμα.
Θα μου πεις τώρα, σκεφτόσουν ποτέ να γίνεις πολεμική ανταποκρίτρια; Όχι, θα σου απαντούσα. Ποτέ. Αλλά έτσι κι αλλιώς τη γνώρισα δημοσιογραφικά, αργότερα, όταν είχε περάσει στις εκπομπές και στα δελτία.
Για όσους δεν έχουν παρακολουθήσει την πορεία της, το όνομά της είναι συνδεδεμένο με μερικές από τις σημαντικότερες στιγμές της σύγχρονης ιστορίας. Τη δεκαετία του '90 βρέθηκε στην πρώτη γραμμή των πολέμων στην πρώην Γιουγκοσλαβία, μεταφέροντας εικόνες και μαρτυρίες από την πολιορκία του Σαράγεβο, όταν μεγάλο μέρος της διεθνούς κοινότητας εξακολουθούσε να παρακολουθεί τις εκθέσεις. Ακολούθησαν τα μέτωπα του Ιράκ, του Αφγανιστάν και της Μέσης Ανατολής, αλλά και η Ρουάντα, ενώ πήρε συνεντεύξεις από προέδρους, πρωθυπουργούς και ηγέτες που διαμόρφωσαν τη μεταψυχροπολεμική εποχή. Από το 1992 υπήρξε η κορυφαία διεθνής ανταποκρίτρια του CNN χτίζοντας μια δημοσιογραφική ταυτότητα με παγκόσμια αναγνώριση και επιρροή.
Γι' αυτό και είχε ιδιαίτερο ενδιαφέρον να τη βλέπει κανείς στην Αθήνα, σε μια συζήτηση με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, στο πλαίσιο της εκδήλωσης "Capturing the Future" του Economist και του iefimerida. Αυτό που μου έκανε εντύπωση περισσότερο από τη συζήτηση ήταν ο τρόπος με τον οποίο συμμετείχε σε αυτήν. Η Αμανπούρ δεν βρισκόταν εκεί για να πάρει συνέντευξη από τον πρωθυπουργό, αλλά για να συμμετάσχει ως ισοτιμία συνομιλήτρια στη συζήτηση για τη γεωπολιτική και τις διεθνείς δηλώσεις. Το τραπέζι συντόνιζε δημοσιογράφος του Economist, ενώ η Αμανπούρ ήταν καλεσμένη για να καταθέσει τη δική της οπτική, η οποία θεωρείται πλέον κομμάτι της ίδιας της γεωπολιτικής συζήτησης.
Η παρουσία της εκεί, με έκανε αυθόρμητα να σκεφτώ ότι υπάρχουν κάποιοι-ελάχιστοι δημοσιογράφοι, η αξία των οποίων δεν εξετάζεται στις ερωτήσεις που θέτουν.
Μίλησε για τον πόλεμο στην Ουκρανία, τον Πούτιν, την ευρωπαϊκή άμυνα και τις παγκόσμιες γεωπολιτικές ανακατατάξεις, καταθέτοντας τη δική της ανάλυση. Σε μια αποστροφή της συζήτησης, υποστήριξε ότι η δυτική στήριξη προς την Ουκρανία επηρεάστηκε από την πυρηνική απειλή του Κρεμλίνου, ενώ σύμφωνα με τη δική της εκτίμηση, η Ευρώπη απέχει αρκετά χρόνια ακόμα για να αποκτήσει πραγματικά αυτόνομη αμυντική δύναμη. Είπε μάλιστα ότι η Ρωσία πρέπει να οδηγηθεί με αξιόπιστο τρόπο στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Ενώ και για την κυβέρνηση Τραμπ μίλησε καθαρά θεσμικά, παρά την κριτική που έχει ασκήσει κατά καιρούς.
Παρακολουθώντας την, δεν είχα την αίσθηση ότι άκουγα απλά μια δημοσιογράφο που έχει διαβάσει πολύ καλά το θέμα της. Άκουγες έναν άνθρωπο που έχει περάσει σαράντα χρόνια καλύπτοντας πολέμους, ανατροπές καθεστώτων, διαπραγματεύσεις και ειρηνευτικές διαδικασίες. Αποφάσεις κρατών και ηγετών που άλλαξαν το ρου της ιστορίας.
Αυτό είναι ίσως και το μεγαλύτερο επίτευγμά της. Δεν κατάφερε απλώς να γίνει διάσημη δημοσιογράφος. Κατάφερε να μετατρέψει την εμπειρία, τη γνώση και την αξιοπιστία της σε κάτι πιο σπάνιο: σε πραγματικό εκτόπισμα.
Κι αυτό είναι ένα μάθημα που ξεπερνά τη δημοσιογραφία. Η πραγματική επιρροή δεν προκύπτει από τη δημοσιότητα. Χτίζεται μέσα από χρόνια συνέπειας, δουλειάς και παρουσίας εκεί όπου γράφεται η ιστορία.
Θα γίνω ποτέ Κριστιάν Αμανπούρ; Προφανώς όχι. Το ήξερα κι όταν απαντούσα με το νεανικό μου θράσος στα πρώτα μου βήματα στη δημοσιότητα.
Αλλά ευτυχώς τα πρότυπα, δεν υπάρχουν μόνο για να φτάσεις, υπάρχουν και για να εμπνέουν.
Οπότε ναι, το να δω από κοντά μια δημοσιογράφο που θαύμαζα για χρόνια ήταν ένα μικρό τικ στην προσωπική bucket list. Και μερικές φορές, το να τσεκάρεις ένα τέτοιο κουτάκι είναι αρκετό για να φύγεις από μια εκδήλωση σαν πρωτοετής φοιτήτρια δημοσιογραφίας.