«Το κοινό δεν θέλει πια ειδήσεις. Θέλει επιβεβαίωση των προκαταλήψεών του. Και η οργή είναι το καλύτερο ναρκωτικό για να κρατάς τον τηλεθεατή κολλημένο στην οθόνη» — Ρότζερ Άιλς, ιδρυτής και αρχιτέκτονας του Fox News, περιγράφοντας κυνικά τη φιλοσοφία του στρατευμένα τραμπικού δικτύου!
Ήταν μια ντροπιαστική στιγμή για την ελληνική τηλεόραση και τη δημοσιογραφία, όταν ο Σταμάτης Ζαχαρός, στο ONE Channel, είπε πως η 23χρονη Εριέττα Μόλχο, που έχασε τη ζωή της στο έγκλημα των Τεμπών, δεν βρέθηκε ποτέ, όχι εξαιτίας του μπαζώματος, αλλά γιατί δεν ήταν στο τρένο! Άλλωστε, και στο Πολυτεχνείο λέγανε για αγνοούμενους που δεν υπήρχαν, ξεστόμισε! Άλλωστε, ούτε το Ολοκαύτωμα συνέβη ποτέ και οι Γερμανοί, ασχέτως καταγωγής αλλά ίδιας ιδεολογίας, είναι φίλοι μας! Και συνολικά, παρά τα επίσημα πορίσματα, όπως την ιστορική έρευνα του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών από τον Λεωνίδα Καλλιβρετάκη, «δεν υπήρξε ούτε ένας νεκρός μέσα ή γύρω από το Πολυτεχνείο» το 1973! Και η συστηματική εξόντωση των Αρμενίων από την Οθωμανική Αυτοκρατορία ήταν, ε, σιγά το πράγμα, και η σφαγή της Σρεμπρένιτσα ήταν τάφοι «σκηνοθετημένοι».
Έστιν ουν η νέα ενημέρωση μίμησις πράξεως ρυπαράς και γελοίας προς τέρψιν κοινότητας αποκαλυπτικής και ακραίας.
Ο Σταμάτης Ζαχαρός, όπως και άλλοι τηλεοπτικοί και διαδικτυακοί δημοσιογράφοι, ακολουθεί, ξεπατικώνοντας ατέχνως, τη σχολή του Outrage Journalism ή της Δημοσιογραφίας της Οργής, που εργαλειοποιήθηκε ρυπαρά και μετουσιώθηκε σε βιομηχανία κυνισμού από το Fox News ήδη από την ίδρυσή του το 1996, κάτω από τη ραδιουργική και χειραγωγική καθοδήγηση του πανίσχυρου, ξεδιάντροπα απαθούς για όποιον δεν έχει δύναμη, τηλεοπτικού παραγωγού και πολιτικού συμβούλου των Ρεπουμπλικανών, Ρότζερ Άιλς. Ο ιδρυτής διοίκησε σιδηρά το προπαγανδιστικό, πολωτικό και απροκάλυπτα μονομερώς τραμπικό κανάλι μέχρι την καθαίρεσή του το 2016, μετά από σωρεία καταγγελιών για σεξουαλική παρενόχληση.
Το αποσβολωτικά πια αντιδημοκρατικό επικοινωνιακό μοντέλο, που απορρίπτεται σύσσωμα από κάθε ίχνος δημοσιογραφικής δεοντολογίας, καθώς αντικαθιστά την τεκμηρίωση με τη συστηματική κατασκευή ηθικού πανικού, τη ρητορική μίσους, τον ιστορικό αναθεωρητισμό και την ύβρη απέναντι σε θύματα τραγωδιών, με μοναδικό σκοπό την πολιτική χειραγώγηση και την οικονομική κερδοφορία μέσω της απόλυτης κοινωνικής πόλωσης, βρήκε μιμητές σε αρκετά μέσα στις ΗΠΑ, στον κόσμο όλο και στο ONE Channel, να εδώ παραδίπλα, στην Πειραιώς!
Η μεθοδολογία του Just Asking Questions, Dog Whistling και Whataboutism
Ο Ζαχαρός απολύθηκε από το ONE, «αιφνιδίως και αναιτιολόγητα», όπως θεώρησε, εκτιμώντας πως έκανε τη δουλειά του και πως δεν είναι σοβαρή αιτία απόλυσης το να αμφισβητεί την ύπαρξη ενός κοριτσιού που χάθηκε στο αδιανόητο δυστύχημα, χώρια τα άλλα για το Πολυτεχνείο!
Έτσι, όπως χαρακτηριστικά έχει καθιερώσει το Fox News και ο μετρ του είδους, Τάκερ Κάρλσον, διατυπώνεται πάντα μια ακραία αμφισβήτηση ως απορία, με την αντίδραση: «Δεν έχουμε δικαίωμα να ρωτήσουμε;» ή, ακόμα χειρότερα, «Γιατί μας το κρύβουν;». Με αυτόν τον τρόπο, ο κάθε αδέκαστος μπαγαπόντης δημοσιογράφος σπέρνει τη συνωμοσιολογία στους τηλεθεατές, ενώ ο ίδιος κρατάει μια υποκριτική άμυνα ότι «κάνει απλώς τη δουλειά του», ήτοι Just Asking Questions!
Άλλος κοινά διαδεδομένος δημοσιογραφικός τρόπος, με πολλούς αποδέκτες και στη δική μας χώρα —όπου κάτι καλό δεν αντιγράφουμε, αλλά σ’ αυτά είμαστε πρώτοι—, αφορά τη χρήση κωδικοποιημένης γλώσσας, που γίνεται αντιληπτή μόνο από το πολιτικό, τάχα ξύπνιο, target group του πομπού. Είναι το Dog Whistling ή, αλλιώς, η «σφυρίχτρα για σκυλιά».
Όταν στην Ελλάδα αναφέρεσαι στους «αγνοούμενους του Πολυτεχνείου, που δεν υπήρξαν» ή στις ΗΠΑ στην αλλοίωση του πληθυσμού, γνωστή και ως Μεγάλη Αντικατάσταση, σύμφωνα με την οποία οι ντόπιοι πληθυσμοί των δυτικών χωρών αντικαθίστανται σκόπιμα από σκουρόχρωμους μετανάστες με τη βοήθεια μιας κρυφής πολιτικής και οικονομικής ελίτ, στέλνεις ένα σήμα στους ομοϊδεάτες τηλεθεατές σου ότι είσαι ένας από αυτούς.
Και βέβαια, είναι τόσο διαδεδομένη η τακτική του Fox News, το Whataboutism ή, στα δικά μας, το «ναι, αλλά για το άλλο δεν λέτε»! Και κάπως έτσι γίνεται η αποδόμηση και η μείωση ενός κορυφαίου θέματος επικαιρότητας —και όχι μόνο— με την άμεση σύνδεση δύο εντελώς ανόμοιων πραγμάτων.
Στο Fox News είναι πάγια μέθοδος, όταν υπάρχει, για παράδειγμα, μια μαζική ένοπλη επίθεση στις ΗΠΑ, αντί να συζητήσουν για την ελεύθερη αγορά όπλων, να στρέφουν τη συζήτηση στην εγκληματικότητα των μαύρων στο Σικάγο ή σε όποια μεγαλούπολη είναι εύκαιρη εκείνη την ώρα.
Στην περίπτωση του Σταμάτη Ζαχαρού, η τραγωδία των Τεμπών συμψηφίστηκε κυνικά με μια παλιά, συνωμοσιολογική και αστοιχείωτη θεωρία για το Πολυτεχνείο, μιας και το «για το Μάτι δεν λέτε» δεν του κόλλαγε πια πολύ!
«Μετά από εκατοντάδες εκπομπές, αμέτρητες συνεντεύξεις, ρεπορτάζ και χιλιάδες καλεσμένους, χθες αργά το βράδυ, μου ανακοινώθηκε —αιφνιδίως και αναιτιολόγητα— η διακοπή της συνεργασίας μου» — Σταμάτης Ζαχαρός
Η περίπτωση του Σταμάτη Ζαχαρού, ο οποίος, μπροστά στον δικηγόρο της οικογένειας, αντί να σεβαστεί τον αδιανόητο πόνο των γονιών της, τη μνήμη ενός κοριτσιού που εξαϋλώθηκε στην έκρηξη στο έγκλημα των Τεμπών, τον σπαραγμό όσων έχασαν αγαπημένους και το τραύμα ολόκληρου του ελληνικού λαού, επιχείρησε να μετατρέψει την απόλυτη τραγωδία σε πεδίο μικροπολιτικής προβοκάτσιας, δεν είναι η μόνη. Είναι πια καθεστηκυία στάση τόσο δημοσιογράφων όσο και πολιτικών, όπου η κυνικότητα, η απαξία και η απονιά θεωρούνται επιχειρήματα, ενώ η προσωπική ευγλωττία και η πρόκληση παρουσιάζονται ως προσόντα που ξεχωρίζουν.
Πρόκειται για την ανάλγητη, ξεδιάντροπη, στυγνή, θρασεία και προκλητική επιβεβαίωση της κυριαρχίας ενός τοξικού μοντέλου στη δημοσιογραφία και την πολιτική, κόντρα σε όλα όσα, εκ της γενέσεώς τους και της θεσμικής τους αποστολής, οφείλουν να πράττουν και να προστατεύουν.
Η Outrage Journalism έχει μεταβολιστεί πλήρως και ξετσίπωτα στην ελληνική ενημέρωση και στη συντήρηση ψηφιακών όχλων και αγελών, με την αλήθεια πρώτο παράπλευρο θύμα. Η βάναυση ύβρις απέναντι σε νεκρούς, ρημαγμένους γονείς και έναν λαό που σπάραξε δεν είναι δημοσιογραφική άποψη, αλλά ηθική χρεοκοπία για μερικά λεπτά τηλεοπτικού χρόνου ή κάποια κλικ ρυπαρής αποθέωσης, με την εθνική συλλογική τραυματική εμπειρία να μεταλλάσσεται σε ένα απάνθρωπο θέαμα κοντόφθαλμου και μικρόψυχου κέρδους.
