Είναι αξιοθαύμαστο το ότι ο Ρίντλεϊ Σκοτ στα 88 του χρόνια γυρίζει ακόμα ταινίες. Και μόνο για αυτό αξίζει τον απεριόριστο σεβασμό μας που ούτως ή άλλως έχει κερδίσει με σπουδαία φιλμ που έριξαν γερά μπετά γύρω από το βάθρο του, όπου μπορεί αυτός κάθε τόσο να ανεβαίνει και να μας κοιτάει με το κύρος ενός από τους πιο σημαντικούς σκηνοθέτες, όχι απλά των καιρών μας, αλλά και της ιστορίας του κινηματογράφου.
Ο φοβερός δημιουργός του "Blade runner" και του "Θέλμα και Λουίζ" - για να αναφέρω τις δικές μου αγαπημένες ταινίες του, που είναι και all -time classic, εμβληματικές έκαστη στο είδος της και που δεν τις ξεπέρασε ποτέ η εποχή, μάλλον το ανάποδο, ήταν μία, μπορεί και δύο, εποχές μπροστά από την εποχή τους- έχει δώσει διαπιστευτήρια με δεκάδες ταινίες, για να μην αναφέρουμε και τις παραγωγές του. Επομένως, η φήμη και το status του δεν κινδυνεύουν από κανέναν «Μονομάχο ΙΙ» (2024), «Ναπολέοντα» (2023), «Οίκο Gucci» (2021) και, εν πάση περιπτώσει, από όσες ταινίες έκανε μετά την τελευταία πραγματικά καλή ταινία του, που ήταν το «Martial» το 2015.
Σε αυτόν τον κανόνα δε θα αποτελέσει εξαίρεση και η πλέον πρόσφατη, «Ο αστερισμός του σκύλου», μια μετα-αποκαλυπτική περιπέτεια που έχει ενσωματώσει μερικά στοιχεία από το είδος του γουέστερν. Μόνο που εδώ ο καλός λευκός Αμερικανός που προσπαθεί να επιβιώσει σε έναν αφιλόξενο και εχθρικό κόσμο δεν καβαλά ένα περήφανο άλογο, αλλά ένα αεροπλάνο Cessna.
Βρισκόμαστε στο έτος 2035, κάπου στο Κολοράντο, όπου μία πανδημία γρίπης έχει εξοντώσει τον πληθυσμό του πλανήτη και έχουν μείνει διάφοροι επιζώντες βεβαίως, εδώ και εκεί- μπορεί ο νούς σας να πηγαίνει στον covid αλλά το σενάριο είναι βασισμένο στο βιβλίο του Πίτερ Χέλερ που γράφτηκε το 2012. Ιστορίες για ιούς γράφονταν πολύ προτού η ανθρωπότητα αντιμετωπίσει την πανδημία το 2019, όπως έχει αποδείξει πολλάκις το σινεμά και ειδικότερα το ... «Contagion». Είναι αλήθεια όμως, ότι έκτοτε κάθε σχετικό σενάριο μας φαίνεται... βγαλμένο από τη ζωή.
Ο Χιγκ (Τζέικομπ Ελόρντι) είναι ένας μηχανικός ο οποίος, όταν όλα ήταν ωραία και χωρίς πανδημία, δεν εκτιμούσε, όπως λέει ο ίδιος το ότι «γυρνούσα στο σπίτι, φιλούσα τη γυναίκα μου και έπαιζα με τον σκύλο μου» και τώρα, σε έναν κόσμο όπου «πρώτα πυροβολείς και μετά ρωτάς «ποιος είσαι;»», προσπαθεί να επιβιώσει όχι μόνο από την γρίπη αλλά και από κάτι ληστές, τους «Περιπλανώμενους Θεριστές» (που μοιάζουν σαν να βγήκαν από το Mad Max του Τζορτζ Μίλλερ αλλά το νεότερο, του 2015), σε ένα εγκαταλελειμμένο αεροδρόμιο μαζί με τον σκύλο του τον Τζάσπερ και τον πρώην πεζοναύτη Μπάγκλεΐ (Τζος Μπρόλιν). Συχνά παίρνει το αεροπλάνο για να πετάξει λίγο πιο μακριά και να βρεθεί στην πόλη, στο παλιό του σπίτι, να θυμηθεί την παλιά «κανονική» ζωή του και κυρίως την γυναίκα του, που έχασε εξαιτίας της γρίπης.
Είναι στιγμές που καθώς βρίσκεται στον αέρα, πάνω από μια καταπράσινη φύση, τόσο όμορφη όπως μόνο η άγρια και απάτητη φύση μπορεί να είναι, κλείνει για λίγο την μηχανή, να μην ακούγεται τίποτα, μόνο να χαζεύει από ψηλά με δέος τα βουνά, τα ποτάμια, τα δέντρα, κι ό,τι δηλαδή δεν μολύνθηκε, μεταφορικά αλλά και κυριολεκτικά, από τον άνθρωπο και τον πολιτισμό. Κάποιες φορές επισκέπτεται για να προμηθεύει με διάφορα είδη και μια περίεργη θρησκευτική κοινότητα, τους Μεννονίτες- τους οποίους ο Μπάγκλεΐ αποκαλεί συνεχώς Μορμόνους- που ζούνε απομονωμένοι και με τους δικούς τους κανόνες, όπως άλλωστε έκαναν και πριν από τον ιό, και επιβιώνουν καλλιεργώντας τη γη. Ο Χιγκς είναι πεπεισμένος ότι υπάρχουν κι άλλοι επιζώντες σε μια γειτονική πόλη λόγω κάποιων σημάτων που λαμβάνει στον ασύρματο και ξεκινάει να τους βρει. Αλλά μια βλάβη του αεροπλάνου τον αναγκάζει να προσγειωθεί νωρίτερα και γνωρίζει δύο άλλους επιζήσαντες, τον κυνικό και καχύποπτο Ποπς (Γκάι Πιρς) και την καλοκάγαθη και όμορφη κόρη του Σίμα (Μάργκαρετ Κουάλεΐ).
Τζέικομπ Ελόρντι, Τζος Μπρόλιν, Γκάι Πιρς και Μάργκαρετ Κουάιλεΐ βγάζουν τον σκηνοθέτη τους ασπροπρόσωπο κι ας «παλεύουν» με ένα σενάριο που μοιάζει να μην έχει καρδιά αλλά ούτε και ιδιαίτερη πλοκή γιατί στην πραγματικότητα η ιστορία που χτίζεται γύρω από την γενική ιδέα ότι η επιβίωση είναι ένστικτο αλλά η ανθρωπιά επιλογή, ούτε εξελίσσεται, ούτε καταλήγει κάπου ώστε τελικά τελειώνει η ταινία και μένεις με ένα αίσθημα ανικανοποίητου, γιατί δυο ώρες μετά δεν έχεις εκπλαγεί και δεν έχεις συγκινηθεί. Και πώς να γίνει αυτό όμως με ένα απλοΐκό σενάριο που κάτι αισιόδοξο θέλει να μας πει για την ελπίδα, την αγάπη, κτλ. αλλά χωρίς να έχει κλιμακώσει προηγουμένως μια κάποια δράση ώστε τουλάχιστον το χάπι εντ να μας ανακουφίσει από κάτι.
Και το χειρότερο είναι ότι όσο την παρακολουθείς μετά από ένα σημείο δεν νοιάζεσαι για το τι θα απογίνει ο ήρωας της ταινίας. Ο Τζέικομπ Ελόρντι καταφέρνει και χτίζει μια καλή εσωτερική ερμηνεία παρόλο που δεν έχει σύμμαχο το σενάριο. Βέβαια, μιλάμε για τον Ρίντλεΐ Σκοτ έναν σκηνοθέτη που ξέρει να φτιάχνει ωραίες εικόνες και να αντιπαραβάλλει την μικρή, ανθρώπινη, κλίμακα, με την μεγάλη, της φύσης και του κόσμου. Οι ωραιότερες εικόνες της ταινίας είναι αυτές όπου ο Χιγκς πετάει με το αεροπλάνο του και βλέπει από ψηλά την ομορφιά τη φύσης, που του δίνει δύναμη να συνεχίσει σε έναν κόσμο όπου κινδυνεύει και από τους ιούς αλλά και, κυρίως, από τους ανθρώπους. Θα μπορούσε πάντως, το δίδυμο Χιγκς-Μπάγκλεΐ να βγάζει και χιούμορ, αφού ο σκληροτράχηλος Μπάγκσλεΐ (απολαυστικότατος Μπρόλιν σε μια σκηνή όπου τα βάζει με δεκάδες ληστές που έρχονται να λεηλατήσουν το καταφύγιο του) λειτουργεί κάπως σαν αντίβαρο του εσωστρεφούς Χιγκς, όμως όχι, ούτε αυτό συμβαίνει με επιτυχία.
Και ενώ κάποια στιγμή όταν αρχίζει το «κεφάλαιο» όπου κάτι φαίνεται να συμβαίνει όταν ο Χιγκ, ο Ποπς και η Σίμα προσγειώνονται στο μετα-αποκαλυπτικό αεροδρόμιο που διαφεντεύει η ενδιαφέρουσα (λίγο camp, λίγο vintage) αεροσυνοδός Νταρλίν της Άλισον Τζάνεΐ σκέφτεσαι ότι οκ κάτι μπορεί να συμβεί, ίσως και τρομακτικό, τελικά δεν συμβαίνει απολύτως τίποτα. Μια μικρή χαμένη ευκαιρία μέσα στη μεγάλη χαμένη ευκαιρία που ίσως ήταν αυτή η ταινία για τον σκηνοθέτη. Γιατί ο «Αστερισμός του σκύλου» δεν έχει να προσθέσει κάτι στο είδος των μεταποκαλυπτικών ταινιών, αλλά ούτε και στη φιλμογραφία ενός τόσο σημαντικού δημιουργού.
Στις 15 Νοεμβρίου ο Ρίντλεΐ Σκοτ θα παραλάβει το τιμητικό Όσκαρ για το σύνολο της καριέρας του, που μετά από μισό και βάλε αιώνα και καμιά τριανταριά ταινίες, ευτυχώς δεν έχει τίποτα να φοβηθεί από μέτριες ταινίες όπως ο «Αστερισμός του σκύλου».
