Σε πολλούς παρατηρητές θα φανούν απάνθρωπα και προσβλητικά. Για πολλούς Ουκρανούς, ωστόσο, αποτελούν μια ωμή υπενθύμιση της μοίρας που περιμένει τους Ρώσους στρατιώτες που συμμετέχουν στην εισβολή του Βλαντίμιρ Πούτιν, καθώς και ένα ισχυρό προπαγανδιστικό εργαλείο.
Τον τελευταίο ενάμιση χρόνο, βίντεο με μη επανδρωμένα αεροσκάφη καμικάζι να καταδιώκουν Ρώσους στρατιώτες μέχρι τον θάνατό τους έχουν εξελιχθεί σε ένα ιδιαίτερο είδος περιεχομένου στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Εμπνευστής τους είναι ο Ρόμπερτ Μπρόβντι, επικεφαλής των δυνάμεων μη επανδρωμένων συστημάτων της Ουκρανίας και ιδρυτής των «Magyar’s Birds», που πήραν το όνομά τους από το προσωνύμιό του.
Η 414η ταξιαρχία αεροπορικών επιθέσεων του Μπρόβντι πρωτοστάτησε στη χρήση βίντεο από το πεδίο της μάχης, μεγάλο μέρος των οποίων καταγράφεται από drones πρώτου προσώπου (FPV). Τα βίντεο με τις θανατηφόρες επιθέσεις είναι γνωστά ως yoblyks, ένας νεολογισμός που συνδυάζει τη ρίζα της ουκρανικής λέξης για το «γαμώ» με μια χαϊδευτική υποκοριστική κατάληξη. Η πλησιέστερη απόδοση στα αγγλικά θα ήταν πιθανώς «fuckling».
Κάθε πρωί, ένας στρατιωτικός συντάκτης με το διακριτικό Catman κοσκινίζει πλάνα από το πεδίο της μάχης που καταγράφηκαν την προηγούμενη μέρα, επιλέγοντας μερικά για μια δίλεπτη συλλογή και προσθέτοντας μουσική με παλμό ή μυστικιστική ατμόσφαιρα. Μια μεγαλύτερη διαδικτυακή ταινία έχει τίτλο "Yoblyks της Εβδομάδας".
Υπερασπιζόμενος το έργο του, ο Catman δήλωσε ότι τα βίντεο παίζουν σημαντικό ρόλο στην αποθάρρυνση των απλών Ρώσων και στην αποκάλυψη του πραγματικού κόστους του απρόκλητου πολέμου του Κρεμλίνου. «Στόχος μου είναι να δείξω στους Ρώσους ότι αν επιστρατευτούν στην Ουκρανία θα σκοτωθούν, ότι είναι ένα εισιτήριο χωρίς επιστροφή και ότι ο θάνατος τους περιμένει», είπε.
Παραδέχτηκε ότι τα κλιπ είναι σκόπιμα διασκευασμένα για να χλευάσουν τα θύματα, τα οποία μερικές φορές φαίνονται να πετούν ξύλα στα drones για να προσπαθήσουν να τα εκτρέψουν από την πορεία τους ή να σκοντάφτουν ενώ τρέχουν. Αν και η στιγμή του θανάτου δεν εμφανίζεται, το τελευταίο καρέ είναι ένα κοντινό πλάνο του προσώπου ενός στρατιώτη.
«Έχουμε μια φράση: το γέλιο σκοτώνει τον φόβο. Ο κύριος σκοπός μας είναι να γελάμε με αυτούς τους εχθρούς και να τους απεικονίζουμε ως ανήμπορους. Αυτό ανεβάζει το ηθικό των δυνάμεών μας», είπε. «Είναι αδύνατο για μένα να τους λυπηθώ. Είναι πόλεμος, άλλωστε, όχι ταινία».
Συνήθως, οι Ρώσοι στρατιώτες σκοτώνονται ενώ περπατούν ή ταξιδεύουν με μοτοσικλέτα προς την πρώτη γραμμή. Κάποιοι δεν γνωρίζουν ότι κινδυνεύουν από drones, είπε ο Catman, και φαίνεται να έχουν εξαπατηθεί από τους διοικητές τους. «Η εκπαίδευσή τους είναι σύντομη. Πολλοί πεθαίνουν μόλις δύο εβδομάδες μετά την κατάταξή τους», είπε.
Περιέγραψε την πλειοψηφία των στρατιωτών ως «κοινότυπους γαϊδουράνθρωπους» που διατάσσονται να μεταφέρουν προμήθειες ή καύσιμα σε εκτεθειμένες ρωσικές θέσεις. Άλλοι σύρουν καλώδια επικοινωνίας. Από τον Φεβρουάριο, όταν ο Έλον Μασκ έκλεισε την υπηρεσία δορυφορικού διαδικτύου Starlink στη Ρωσία, οι αξιωματικοί στα μετόπισθεν δυσκολεύονται να επικοινωνήσουν με τις μονάδες πρώτης γραμμής.
Ένα άλλο μέλος των «Πτηνών του Μάγιαρ» δήλωσε ότι υπάρχουν συντριπτικά στοιχεία ότι οι Ρώσοι παραπληροφορούνται συστηματικά για τους κινδύνους. «Μπορείτε να δείτε από τα βίντεο ότι πολλοί από αυτούς ούτε καν κρύβονται», είπε. «Χρησιμοποιούν τις ασύρματες συσκευές τους. Ένας μεγάλος αριθμός εξαπατάται από το ψέμα ότι όλα θα πάνε καλά, ότι πηγαίνουν στις θέσεις τους και είναι απολύτως ασφαλείς».
Η ταξιαρχία διαθέτει ένα αρχείο περίπου 3.600 βίντεο. Μόνο δύο απεικονίζουν γυναίκες, και οι δύο φορούν στρατιωτικές στολές και κρατούν τυφέκια εφόδου. «Δεν υπάρχει διαφορά για μένα. Είναι όλοι εχθροί», είπε ο Catman.
Τα βίντεο παίζουν σημαντικό ρόλο στην επαλήθευση των ρωσικών απωλειών, οι οποίες ανέρχονται σε περισσότερους από 30.000 στρατιώτες το μήνα νεκρούς ή τραυματίες, σύμφωνα με το Κίεβο.
Ο Μπρόβντι δήλωσε ότι δεν έχει ενδοιασμούς για τη δημοσίευση υλικού που πολλοί στη Δύση μπορεί να βρουν κακόγουστο και ηθικά αμφίβολο. «Θεός φυλάξοι να βιώσουν ποτέ πόνο. Διότι εμείς στην Ουκρανία που έχουμε βιώσει πραγματικό σωματικό πόνο από τον πόλεμο δεν θα συμφωνούσαμε ποτέ με αυτή την οπτική», είπε.
Στις καθημερινές του αναρτήσεις, ο Μπρόβντι χρησιμοποιεί γλώσσα που κάποιοι μπορεί να βρουν αχρείαστη, για παράδειγμα περιγράφοντας τους Ρώσους ως «σκουλήκια» που ραμφίζονται από «πουλιά».
Είπε: «Όταν ξεκίνησε ο πόλεμος, όλα άλλαξαν. Υπήρχε η επιθυμία να ταπεινωθεί ο εχθρός όσο το δυνατόν περισσότερο, όχι με συνηθισμένες λέξεις αλλά με εξωτικές. Ήταν απολύτως φυσικό ο στρατιωτικο-τεχνικός λαϊκισμός και οι νεολογισμοί όπως το "γιόμπλικ" να μπουν στην ομιλία μου. Υπήρχαν πριν από την Τεχνητή Νοημοσύνη».
Τα βίντεο έχουν προκαλέσει διάφορες υποκατηγορίες τρολαρίσματος. Ορισμένες Ρωσίδες δημοσιεύουν φωτογραφίες τους αποχαιρετώντας τους συζύγους τους, καθώς εκείνοι φεύγουν για να συμμετάσχουν σε αυτό που ο Πούτιν αποκαλεί «ειδική στρατιωτική επιχείρηση». Οι Ουκρανοί εντοπίζουν την ταυτότητα των ανδρών και στη συνέχεια απαντούν με πλάνα από drones που δείχνουν τον θάνατό τους.
Σύμφωνα με τον Catman, τα «γιόμπλικ» έχουν ευρύ κοινό, ακόμη και στο εσωτερικό της Ρωσίας. «Υπάρχουν ελάχιστες πληροφορίες εκεί για τους στρατιώτες που αγνοούνται. Κάποιοι ψάχνουν και τραβούν στιγμιότυπα οθόνης. Στη συνέχεια, μητέρες ή σύζυγοι δημοσιεύουν μηνύματα λέγοντας ότι κάτι κακό έχει συμβεί στους δικούς τους ανθρώπους», δήλωσε.
Ρωσικά ιστολόγια που υποστηρίζουν τον πόλεμο δημοσιεύουν σε κανάλια του Telegram εικόνες με Ουκρανούς στρατιώτες να σκοτώνονται στη μάχη. Άλλα βίντεο καταγράφουν τη δολοφονία άοπλων Ουκρανών αιχμαλώτων πολέμου, κάτι που συνιστά έγκλημα. Στο ρωσικό διαδίκτυο κυκλοφορούν επίσης πλαστά βίντεο που έχουν δημιουργηθεί με τεχνητή νοημοσύνη, τα οποία υποτίθεται ότι δείχνουν Ουκρανούς στρατιωτικούς να επικρίνουν την ηγεσία των ενόπλων δυνάμεών τους.
Ο Ανατόλι Λόζα, ένας Ουκρανός εθελοντής που συνελήφθη και φυλακίστηκε από τη Ρωσία και ανταλλάχθηκε πρόσφατα, δήλωσε ότι δεν βρίσκει τίποτα κακό στα γιόμπλικς. «Το διεθνές δίκαιο δεν εφαρμόζεται στη θανάτωση μαχητών στο πεδίο της μάχης», είπε. «Οι Ρώσοι έρχονται να πυροβολήσουν τους στρατιώτες και τους αμάχους μας. Φορούν στολή. Τους αξίζει η μοίρα τους».
Η σύζυγος του Λόζα, Ολένα, δήλωσε ότι οι στάσεις εντός της Ουκρανίας σκλήρυναν μετά την άνοιξη του 2022, όταν οι ρωσικές δυνάμεις σκότωσαν εκατοντάδες αμάχους στις πόλεις Μπούτσα και Μαριούπολη, αφήνοντας τα πτώματά τους στους δρόμους. Σχετικά με τα γιόμπλικς, είπε: «Δεν βρίσκω αυτά τα βίντεο ενημερωτικά. Είμαι ήδη εξοργισμένη με τη Ρωσία».
Στο αρχηγείο των «Πτηνών του Μάγιαρ», ο Catman δήλωσε ότι το μαύρο χιούμορ είναι απαραίτητο σε καιρό πολέμου. «Είναι σημαντικό για τους δικούς μας ανθρώπους να λέμε ότι δεν επιβιώνουμε απλώς. Πρέπει να δείξουμε ότι ακμάζουμε και χτυπάμε δυνατά τον εχθρό».
Πηγή: The Guardian
