Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να απαντήσει σχεδόν σε κάθε ερώτηση. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι είναι και ο κατάλληλος «σύμβουλος» για κάθε ζήτημα της ζωής μας.
Υπάρχουν ερωτήσεις που ίσως είναι καλύτερο να τις απευθύνουμε σε έναν φίλο, έναν ειδικό ή απλώς στον ίδιο μας τον εαυτό. Σε άρθρο που δημοσίευσε στο Psychology Today, η Αμερικανίδα ακαδημαϊκός Gina Barreca Ph.D. εξηγεί τι δεν πρέπει να ρωτήσεις ποτέ το ΑΙ και γιατί.
Μην ρωτάτε την AI αν είστε όμορφοι
Αν ρωτήσετε ένα chatbot αν σας ταιριάζει ένα συγκεκριμένο χρώμα, είναι πολύ πιθανό να πάρει το μέρος σας. Μπορεί να σας μιλήσει για τον τόνο της επιδερμίδας σας, τις τάσεις της μόδας ή να σας προτείνει τρόπους για να αναδείξετε την εμφάνισή σας. Ένας πραγματικός φίλος, όμως, μπορεί να σας πει κάτι πολύ πιο χρήσιμο: ότι το συγκεκριμένο ρούχο απλώς δεν σας πηγαίνει. Η διαφορά είναι σημαντική. Η AI έχει σχεδιαστεί για να συνομιλεί μαζί μας και να είναι χρήσιμη, όχι για να μας γνωρίζει όπως ένας άνθρωπος που μας έχει δει να κάνουμε τα ίδια λάθη ξανά και ξανά.
Το «με αγαπάει;» δεν είναι ερώτηση για την AI
Το ίδιο ισχύει και για τις σχέσεις. Αν ρωτήσετε ένα chatbot αν κάποιος σας αγαπά, μπορεί να σας ζητήσει περισσότερες πληροφορίες για τη συμπεριφορά, τα μηνύματα και τις αντιδράσεις του συγκεκριμένου ανθρώπου. Μπορεί ακόμη και να προσπαθήσει να ερμηνεύσει τα σημάδια. Όμως δεν γνωρίζει τον άνθρωπο για τον οποίο μιλάτε. Δεν έχει δει το βλέμμα του, δεν έχει ακούσει τον τρόπο που σας μιλάει και δεν γνωρίζει όσα δεν του έχετε πει. Σε τέτοιες περιπτώσεις, ένας φίλος ή ένας επαγγελματίας ψυχικής υγείας μπορεί να λειτουργήσει ως πραγματικός καθρέφτης, βοηθώντας μας να καταλάβουμε τι νιώθουμε και γιατί.
Είμαι αρκετά έξυπνος;
Ακόμα μία ερώτηση που δεν έχει ιδιαίτερο νόημα να απευθύνουμε στην AI. Ένα σύστημα τεχνητής νοημοσύνης μπορεί να μας χαρακτηρίσει έξυπνους, δημιουργικούς ή ικανούς, όμως τι πραγματικά γνωρίζει για εμάς; Και κυρίως, πόσο αξίζει μια τέτοια επιβεβαίωση; Το να ζητάμε από την AI να μας πει ότι είμαστε έξυπνοι μοιάζει περισσότερο με το να ζητάμε επιβεβαίωση παρά με μια αντικειμενική αξιολόγηση.
Είμαι αρκετά πλούσιος;
Στα οικονομικά, η ανάγκη για πραγματικά δεδομένα είναι ακόμη μεγαλύτερη. Η AI μπορεί εύκολα να μετατρέψει μια απλή ερώτηση σε φιλοσοφική συζήτηση για το τι σημαίνει «πλούτος». Αλλά όταν πρόκειται για την προσωπική μας οικονομική κατάσταση, η απάντηση βρίσκεται στους αριθμούς. Ένας λογιστής ή ένας οικονομικός σύμβουλος μπορεί να εξετάσει εισοδήματα, έξοδα, χρέη, επενδύσεις και αποταμιεύσεις και να μας δώσει μια πραγματική εικόνα.
Η AI δεν μπορεί να γίνει φίλη μας
Ίσως το σημαντικότερο είναι να θυμόμαστε τι ακριβώς μπορεί και τι δεν μπορεί να κάνει η τεχνητή νοημοσύνη. Μπορεί να μας δώσει μια συνταγή, αλλά δεν μπορεί να μαγειρέψει για εμάς. Μπορεί να μας θυμίσει πώς να αλλάξουμε μια μπαταρία αυτοκινήτου, αλλά δεν θα έρθει να μας βοηθήσει όταν το αυτοκίνητο δεν παίρνει μπροστά. Δεν μπορεί να παραλάβει τα παιδιά από το σχολείο, να μας πάει στο νοσοκομείο, να κάνει τις δουλειές του σπιτιού ή να μας ψιθυρίσει ότι έχουμε σπανάκι στα δόντια. Και κυρίως, δεν γνωρίζει εκείνο το ιδιαίτερο βλέμμα ή τον αναστεναγμό που ένας κοντινός μας άνθρωπος μπορεί να αναγνωρίσει αμέσως.
Η AI δεν θέλει τίποτα από εμάς
Ένα chatbot δεν έχει επιθυμίες, συναισθήματα ή προσωπική σχέση μαζί μας. Η αλληλεπίδρασή μας μαζί του περιορίζεται στη συνομιλία που έχουμε μπροστά μας. Αυτό δεν σημαίνει ότι η AI προσπαθεί να μας βλάψει. Σημαίνει όμως ότι δεν πρέπει να της αποδίδουμε ανθρώπινα χαρακτηριστικά που δεν έχει. Όταν αναζητούμε από ένα chatbot ακριβώς την απάντηση που θέλουμε να ακούσουμε, υπάρχει ο κίνδυνος να χρησιμοποιούμε την τεχνολογία ως μέσο αυτοεπιβεβαίωσης. Και αυτό μπορεί να γίνει ιδιαίτερα εύκολο όταν αισθανόμαστε μόνοι, ανασφαλείς ή χρειαζόμαστε κάποιον να μας ακούσει.
Κοίταξε προς τους ανθρώπους
Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να είναι ένα εξαιρετικά χρήσιμο εργαλείο. Δεν μπορεί όμως να αντικαταστήσει τις ανθρώπινες σχέσεις. Για υποστήριξη, ενθάρρυνση, σύνδεση και ειλικρινή επιβεβαίωση, αξίζει να στραφούμε στους ανθρώπους που πραγματικά μας γνωρίζουν. Γιατί ένας φίλος μπορεί να μας πει την αλήθεια ακόμη κι όταν δεν θέλουμε να την ακούσουμε. Και κάποιες φορές, αυτή είναι ακριβώς η βοήθεια που χρειαζόμαστε.
Πηγή: Psychologytoday
