Νωρίτερα αυτόν τον μήνα, οι κάτοικοι του Ζάγκρεμπ παρατήρησαν κάτι περίεργο έξω από ένα κτήριο art deco. Σάκοι με άμμο και οδοφράγματα εμφανίστηκαν μπροστά από το ξενοδοχείο Esplanade, μαζί με ένα συνεργείο ταινιών και κομπάρσους με ουκρανικές στρατιωτικές στολές. Λίγο αργότερα, οι ηθοποιοί Σον Πεν και Άντριεν Μπρόντι εντοπίστηκαν στο πλατό στην πρωτεύουσα της Κροατίας, μαζί με τον Νταγκ Λίμαν, τον σκηνοθέτη του Χόλιγουντ γνωστό για τις ταινίες Jason Bourne.
Ο Λίμαν είχε έρθει για να γυρίσει το τελευταίο του φανταστικό πολιτικό θρίλερ. Το θέμα του: οι εκρήξεις στους αγωγούς Nord Stream το 2022, όπου μια ομάδα Ουκρανών δυτών φέρεται να ανατίναξε έναν αγωγό που μετέφερε ρωσικό φυσικό αέριο στη Γερμανία. Ένας από τους κύριους υπόπτους, ο Βολοντίμιρ Ζουράβλεφ (Volodymyr Zhuravlev), είχε ξεφύγει δύο φορές από τις γερμανικές αρχές: μία φορά φέρεται να γλίστρησε από την Πολωνία στο πορτ-μπαγκάζ ενός διπλωματικού αυτοκινήτου και μια άλλη φορά αφέθηκε ελεύθερος από δικαστήριο.
Την Τετάρτη, ωστόσο, η τύχη του Βολοντίμιρ Ζουράβλεφ εξαντλήθηκε. Κρατήθηκε στην κροατική πόλη Πούλα – όπου, σε μια απίστευτη μετα-ανατροπή, τα γερμανικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι είχε ενεργήσει ως σύμβουλος στην ταινία του Λίμαν, «Snake Island», η οποία αναπαριστά δραματικά την φερόμενη πράξη σαμποτάζ του Ζουράβλεφ.
Φωτογραφίες σε κροατικές εφημερίδες έδειχναν δύο αστυνομικούς να οδηγούν τον Βολοντίμιρ Ζουράβλεφ. Σε μια συνέντευξη πριν από την έκτακτη σύλληψη του Ουκρανού, ο Λίμαν επιβεβαίωσε ότι μέρη της ταινίας θα γυρίζονταν στην Πούλα, ένα αρχαίο ρωμαϊκό λιμάνι στην ακτή της Αδριατικής, γνωστό για την καθαρή, κρυστάλλινη θάλασσά του. «Έχει λίγη ζέστη [στο Ζάγκρεμπ]. Ανυπομονώ να είμαι δίπλα στο νερό», δήλωσε σε τηλεοπτικό συνεργείο.
Ποιος ειδοποίησε τις αρχές και τι ακριβώς έκανε ο Βολοντίμιρ Ζουράβλεφ στην Κροατία παραμένει ασαφές, και η εταιρεία παραγωγής της ταινίας δεν έχει δώσει ακόμη εξήγηση. Οι γερμανικές ομοσπονδιακές εισαγγελικές αρχές ανέφεραν ότι οι τοπικές αστυνομικές δυνάμεις τον συνέλαβαν βάσει ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης. Περιέγραψαν τον Ζουράβλεφως επαγγελματία και έμπειρο δύτη και είπαν ότι ήταν μέλος ομάδας με επικεφαλής έναν άλλο Ουκρανό, τον Serhii K, ο οποίος εκδόθηκε το 2025 στη Γερμανία από την Ιταλία. Οι εισαγγελείς ανέφεραν ότι και οι δύο είχαν σχέσεις με ουκρανικές κρατικές οντότητες και είχαν τοποθετήσει εκρηκτικά για λογαριασμό των σκιωδών αφεντικών τους των μυστικών υπηρεσιών.
Οι δύο Ουκρανοί δύτες έχουν αρνηθεί οποιαδήποτε ανάμειξη στις υποθαλάσσιες εκρήξεις, που σημειώθηκαν ανοιχτά του δανικού νησιού Μπόρνχολμ. Η ουκρανική κυβέρνηση δήλωσε ότι δεν είχε καμία σχέση με το σαμποτάζ των αγωγών Nord Stream και ότι επιθυμεί να διακριβωθούν οι «πραγματικές συνθήκες» του περιστατικού, σημειώνοντας ότι συνέβη εν μέσω του «επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας».
Οι δικηγόροι του Βολοντίμιρ Ζουράβλεφ θα προσπαθήσουν τώρα να αποτρέψουν την αποστολή του πελάτη τους στη Γερμανία, όπου αν καταδικαστεί πιθανότατα θα αντιμετωπίσει μακρά ποινή φυλάκισης.
Αλλά αν παραμείνει στην Κροατία, ο Πολωνός συνήγορός του, Tymoteusz Paprocki, δήλωσε ότι η υπόθεση θα γίνει και πάλι «προηγούμενη» – επειδή ένα κροατικό δικαστήριο θα εξετάσει ουσιαστικά μια υπόθεση που έχει ήδη κριθεί στην Πολωνία, ένα άλλο κράτος-μέλος της ΕΕ.
Πέρυσι, ένα πολωνικό δικαστήριο αποφάσισε κατά της εκτέλεσης ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης που εκδόθηκε από τη Γερμανία, υποστηρίζοντας ότι η Γερμανία δεν είχε δικαιοδοσία και ότι η καταστροφή των Nord Stream θα μπορούσε να θεωρηθεί δικαιολογημένη ενέργεια της Ουκρανίας στο πλαίσιο ενός αμυντικού πολέμου. Το μεγαλύτερο μέρος των δισεκατομμυρίων που χρησιμοποιεί το Κρεμλίνο για τη χρηματοδότηση του τεράστιου στρατού του προέρχεται από εξαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Η απόφαση αυτή ευθυγραμμιζόταν με τη μακροχρόνια αντίθεση της Πολωνίας στο έργο του αγωγού, το οποίο θεωρείται σύμβολο των υπερβολικά στενών σχέσεων του Βερολίνου με τη Ρωσία υπό διαδοχικούς Γερμανούς καγκελάριους. Ο Πολωνός πρωθυπουργός, Ντόναλντ Τουσκ, έχει δηλώσει δημοσίως ότι «το πρόβλημα με τον Nord Stream 2 δεν είναι ότι ανατινάχτηκε. Το πρόβλημα είναι ότι κατασκευάστηκε».
Ο Paprocki δήλωσε: «Θα είναι μια υπόθεση εναντίον του ίδιου προσώπου, με τα ίδια γεγονότα, τους ίδιους σχετικούς νόμους και ευρωπαϊκές συμβάσεις, και το ίδιο ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης, που ασκείται από την ίδια χώρα, τη Γερμανία.
Θα τεθεί το ερώτημα αν υπάρχει συνεπής γραμμή από τα δικαστήρια ή αν κάθε χώρα μπορεί να εφαρμόζει το διεθνές δίκαιο διαφορετικά».
Το χαρακτήρισε «δοκιμασία για τη λειτουργία του ευρωπαϊκού δικαίου».
Ο Paprocki δήλωσε ότι δεν είχε λεπτομερείς πληροφορίες για τη σύλληψη, αλλά επιβεβαίωσε ότι ο Βολοντίμιρ Ζουράβλεφ δεν βρισκόταν στην Κροατία για διακοπές – «Πρέπει να είχε σοβαρούς και σημαντικούς λόγους» για να πάει εκεί, πρόσθεσε, χωρίς να δώσει λεπτομέρειες – και η εφημερίδα Die Welt ανέφερε ότι υπήρχαν ενδείξεις ότι ο Ζουράβλεφ συμμετείχε στην παραγωγή.
Δημοσιευμένες φωτογραφίες στα κροατικά μέσα ενημέρωσης από το πλατό του «Snake Island» έδειχναν τον Brody μπροστά από το πολυτελές ξενοδοχείο Esplanade, να μιλά στο κινητό του τηλέφωνο, με τον Liman να του δίνει οδηγίες. Ο Penn δεν ήταν παρών στο πλατό, αλλά φέρεται να τον είδαν μέσα στο ιστορικό κτήριο, το οποίο βρίσκεται στην οδό Mihanovićeva στο κέντρο του Ζάγκρεμπ.
Πολωνικά και γερμανικά μέσα ενημέρωσης έχουν αναφερθεί εκτενώς στην αξιοσημείωτη και περιπετειώδη ιστορία του Βολοντίμιρ Ζουράβλεφ. Το 2024 απέφυγε τη σύλληψη στην Πολωνία, διαφεύγοντας πίσω στην Ουκρανία. Οι πολωνικές αρχές κατηγόρησαν τη Γερμανία για διοικητικά λάθη κατά την καταχώρισή του στη διεθνή βάση δεδομένων καταζητούμενων, γεγονός που του επέτρεψε να περάσει τα σύνορα παρά το ενεργό ένταλμα σύλληψης. Το γερμανικό περιοδικό Der Spiegel ισχυρίστηκε ότι ο ύποπτος βοηθήθηκε να δραπετεύσει από έναν Ουκρανό στρατιωτικό ακόλουθο που σταθμεύει στη Βαρσοβία, ο οποίος έκρυψε τον ύποπτο στο πορτ-μπαγκάζ ενός διπλωματικού αυτοκινήτου και τον πέρασε παράνομα τα σύνορα.
Πηγή: The Guardian
