Τη μεταφορά της πυροβολαρχίας Patriot από την Κάρπαθο στη Σούδα εξετάζει το υπουργείο Εθνικής Άμυνας, καθώς κλιμακώνονται οι ανησυχίες για πιθανή επέκταση των ιρανικών αντιποίνων στην Ευρώπη.
Η Αθήνα επαναξιολογεί τα δεδομένα ασφαλείας στην ευρύτερη περιοχή, χωρίς να έχει ληφθεί μέχρι στιγμής οριστική απόφαση για τη μετακίνηση του αντιαεροπορικού συστήματος.
Στο τραπέζι η μεταφορά των Patriot στη Σούδα
Η πυροβολαρχία Patriot αναπτύχθηκε στην Κάρπαθο τον περασμένο Μάρτιο, στο πλαίσιο της ενίσχυσης της ελληνικής αεράμυνας μετά την κλιμάκωση του πολέμου με το Ιράν και την επίθεση με drone στη βρετανική βάση του Ακρωτηρίου στην Κύπρο. Το υπουργείο Εθνικής Άμυνας εξετάζει τώρα ένα νέο σχέδιο, το οποίο προβλέπει τη μεταφορά της πυροβολαρχίας στη Σούδα, εφόσον από τη συνολική αξιολόγηση των πληροφοριών προκύψει αυξημένη απειλή για την περιοχή.
Στόχος θα είναι η ενίσχυση της αντιαεροπορικής και αντιβαλλιστικής προστασίας της στρατηγικής βάσης της Σούδας, η οποία χρησιμοποιείται και από τις αμερικανικές Ένοπλες Δυνάμεις. Η σχετική συζήτηση βρίσκεται ακόμη σε επίπεδο σχεδιασμού και αξιολόγησης, καθώς η μεταφορά της συστοιχίας από την Κάρπαθο θα πρέπει να συνεκτιμηθεί με το σύνολο των αμυντικών αναγκών στο νοτιοανατολικό Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο.
Στο ΚΥΣΕΑ ενδεχόμενο αίτημα της Βουλγαρίας
Η ελληνική πλευρά παρακολουθεί στενά και τις εξελίξεις στη Βουλγαρία, η οποία φέρεται να περιλαμβάνεται στις χώρες της νοτιοανατολικής Ευρώπης όπου η Τεχεράνη έχει εξετάσει πιθανούς αμερικανικούς στρατιωτικούς στόχους.
Σύμφωνα με πηγές του υπουργείου Εθνικής Άμυνας, εάν η Σόφια ζητήσει από την Ελλάδα συνδρομή για την κάλυψη του εναέριου χώρου της με συστοιχίες Patriot, το αίτημα θα τεθεί προς αξιολόγηση στο Κυβερνητικό Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας. Οποιαδήποτε ελληνική συνδρομή προς τη Βουλγαρία θα απαιτεί, επομένως, σχετική πολιτική και στρατιωτική απόφαση από το ΚΥΣΕΑ και δεν θεωρείται επί του παρόντος δεδομένη.
Παραμένουν οι ελληνικές δυνάμεις στην Κύπρο
Την ίδια στιγμή, η ελληνική στρατιωτική παρουσία στην Κύπρο συνεχίζεται. Στο νησί παραμένουν τέσσερα μαχητικά αεροσκάφη F-16 της Πολεμικής Αεροπορίας με τα πληρώματά τους, καθώς και η φρεγάτα τύπου S «Νικηφόρος Φωκάς» του Πολεμικού Ναυτικού.
Οι δυνάμεις είχαν αναπτυχθεί στην περιοχή μετά τις ιρανικές επιθέσεις στο Ακρωτήρι, με τις αλλαγές που έχουν πραγματοποιηθεί έκτοτε να αφορούν κυρίως αντικαταστάσεις μέσων και προσωπικού.
Οι πληροφορίες για ιρανικούς στόχους στην Ευρώπη
Η κινητοποίηση του υπουργείου Εθνικής Άμυνας ακολούθησε δημοσίευμα των Financial Times, σύμφωνα με το οποίο το Ιράν έχει εξετάσει σενάρια επιθέσεων εναντίον αμερικανικών στρατιωτικών στόχων στην Ευρώπη. Το ενδεχόμενο αυτό φέρεται να συνδέεται με πιθανή νέα κλιμάκωση του πολέμου από τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ και, ειδικότερα, με την υλοποίηση προηγούμενων απειλών του για νέα πλήγματα σε ιρανικές υποδομές.
Δύο πηγές με γνώση των συζητήσεων στο εσωτερικό του ιρανικού καθεστώτος ανέφεραν στη βρετανική εφημερίδα ότι οι στρατιωτικές δυνάμεις της Τεχεράνης έχουν αξιολογήσει πιθανούς αμερικανικούς στόχους στη νότια και νοτιοανατολική Ευρώπη. Στις χώρες που αναφέρονται περιλαμβάνονται η Βουλγαρία και η Κύπρος, ενώ η Τεχεράνη φέρεται να εξετάζει επίσης επιθέσεις εναντίον κρίσιμων υποθαλάσσιων υποδομών στα Στενά του Ορμούζ.
Γιατί βρίσκεται στο επίκεντρο η βάση Μπεζμέρ
Η Βουλγαρία ενέκρινε τον Ιούλιο την προσωρινή χρήση της αεροπορικής βάσης Μπεζμέρ από έως οκτώ αμερικανικά αεροσκάφη εναέριου ανεφοδιασμού KC-135 και την ανάπτυξη έως 250 μελών προσωπικού. Η απόφαση προκάλεσε την αντίδραση της Τεχεράνης. Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί ζήτησε από τη Σόφια να την επανεξετάσει, υποστηρίζοντας ότι η παραχώρηση της βάσης διευκολύνει τις αμερικανικές στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν.
Η βουλγαρική κυβέρνηση έχει διευκρινίσει ότι στη βάση δεν θα αναπτυχθούν επιθετικά όπλα και ότι η συγκεκριμένη συμφωνία δεν καθιστά τη χώρα μέρος των πολεμικών επιχειρήσεων. Το Ιράν έχει προειδοποιήσει, ωστόσο, ότι κράτη τα οποία επιτρέπουν τη χρήση του εδάφους τους για αμερικανικές στρατιωτικές ενέργειες εναντίον του ενδέχεται να αντιμετωπίσουν συνέπειες. Αντίστοιχες επισημάνσεις είχε απευθύνει ο Αραγτσί και προς την κυπριακή κυβέρνηση για τη χρήση ξένων βάσεων στο νησί.
Η Κύπρος και η επίθεση στη βάση του Ακρωτηρίου
Στα πιθανά σημεία ενδιαφέροντος της Τεχεράνης περιλαμβάνεται και η Κύπρος, όπου βρίσκεται η βρετανική αεροπορική βάση RAF Ακρωτηρίου. Η βάση επλήγη στις αρχές Μαρτίου από ιρανικής κατασκευής drone τύπου Shahed, το οποίο, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των αρμόδιων υπηρεσιών, πιθανότατα εκτοξεύθηκε από τη Χεζμπολάχ στον Λίβανο.
Η επίθεση προκάλεσε περιορισμένες υλικές ζημιές, χωρίς να αναφερθούν τραυματισμοί. Ακολούθησε η αναχαίτιση επιπλέον drones που κατευθύνονταν προς την περιοχή. Το περιστατικό είχε οδηγήσει την Ελλάδα, τη Γαλλία και τη Βρετανία στην αποστολή πρόσθετων αεροπορικών και ναυτικών δυνάμεων για την ενίσχυση της άμυνας στην Κύπρο.
Η Τεχεράνη προειδοποιεί για διεύρυνση του πολέμου
Σύμφωνα με τους Financial Times, οι Φρουροί της Επανάστασης και άλλοι Ιρανοί στρατιωτικοί αξιωματούχοι έχουν προειδοποιήσει ότι, εάν ξεσπάσει νέα γενικευμένη σύγκρουση, η απάντηση της Τεχεράνης δεν θα περιοριστεί στη Μέση Ανατολή.
Πηγή της βρετανικής εφημερίδας υποστήριξε ότι το Ιράν καταρτίζει σχέδια για διεύρυνση του πολέμου σε περίπτωση νέων αμερικανικών πληγμάτων. Άλλη πηγή σημείωσε ότι, εάν η Ουάσιγκτον προχωρήσει σε υπερβολική κλιμάκωση, η Τεχεράνη θα μπορούσε να απαντήσει «πέρα από την περιοχή», πλήττοντας στόχους και στην Ευρώπη. Κατά το δημοσίευμα, οι απειλές αποτυπώνουν την ενίσχυση της σκληρής γραμμής στο εσωτερικό του ιρανικού καθεστώτος, όπου ορισμένοι θεωρούν ότι η επανέναρξη των μεγάλης κλίμακας πολεμικών επιχειρήσεων είναι πλέον θέμα χρόνου.
Η απόπειρα πλήγματος στη βάση Ντιέγκο Γκαρσία
Το Ιράν έχει ήδη επιχειρήσει να επιδείξει ότι διαθέτει δυνατότητα προσβολής στόχων σε πολύ μεγάλες αποστάσεις.
Τον Μάρτιο εκτόξευσε δύο βαλλιστικούς πυραύλους με κατεύθυνση την κοινή αμερικανοβρετανική στρατιωτική βάση Ντιέγκο Γκαρσία στον Ινδικό Ωκεανό, η οποία βρίσκεται περίπου 4.000 χιλιόμετρα από το Ιράν. Σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους που επικαλέστηκε η Wall Street Journal, ο ένας πύραυλος παρουσίασε βλάβη κατά την πτήση, ενώ εναντίον του δεύτερου εκτοξεύθηκε αναχαιτιστικός πύραυλος SM-3 από αμερικανικό πολεμικό πλοίο. Κανένας από τους δύο δεν έπληξε τη βάση.
Οι τέσσερις αναχαιτίσεις πάνω από την Τουρκία
Τον ίδιο μήνα, η Τουρκία ανακοίνωσε ότι τα συστήματα αεράμυνας του ΝΑΤΟ αναχαίτισαν σε τέσσερις διαφορετικές περιπτώσεις βαλλιστικούς πυραύλους που είχαν εκτοξευθεί από το Ιράν και εισήλθαν στον τουρκικό εναέριο χώρο.
Η Τεχεράνη αρνήθηκε ότι είχε στόχο την Τουρκία και αμφισβήτησε την εμπλοκή της σε ορισμένα από τα περιστατικά. Η Άγκυρα, από την πλευρά της, υποστήριξε ότι διαθέτει στοιχεία και προειδοποίησε το Ιράν να μην επαναληφθούν αντίστοιχες εκτοξεύσεις.
ΝΑΤΟ: «Έτοιμο να αντιμετωπίσει κάθε απειλή»
Αξιωματούχος του ΝΑΤΟ διαβεβαίωσε ότι η Συμμαχία βρίσκεται σε ετοιμότητα για την αντιμετώπιση οποιασδήποτε απειλής κατά κράτους-μέλους και θα λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα για την προστασία των συμμάχων της. Ως απόδειξη της επιχειρησιακής δυνατότητας της Συμμαχίας επικαλέστηκε τις τέσσερις επιτυχείς αναχαιτίσεις πυραύλων που κατευθύνονταν από το Ιράν προς την Τουρκία.
Κατά τον αξιωματούχο, τα περιστατικά επιβεβαιώνουν ότι η αποτρεπτική και αμυντική διάταξη του ΝΑΤΟ παραμένει ισχυρή και αποτελεσματική απέναντι και σε βαλλιστικές απειλές.
